Het welzijnsdashboard dat in Venserpolder door bewoners is opgezet, meet de echte behoeftes van bewoners in die buurt. Het dashboard is ook heel bruikbaar in andere buurten in Zuidoost en Nieuw West. Internationaal bestaat er belangstelling voor. En het leverde een leerstoel aan de UvA op. Met recht trots op Zuidoost!   

5 jaar geleden stapte een groep actieve bewoners uit Venserpolder, via het Community Wealth Building initiatief, met Stichting SES en Aouaki Concepts naar Nicky Pouw, econome en hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam (UvA). De bewoners hadden zelf een visie en ideeën over wat hun buurt nodig had. En die zaken staan vaak niet in de officiële monitoren en dus ook niet in beleid. De bewoners wilden hun resultaten kunnen onderbouwen, want daar vroeg de gemeente om. Met steun van Masterplan Zuidoost startte Nicky samen met bewoners met het ontwikkelen van een nieuw meetinstrument dat de echte behoeftes en prioriteiten van bewoners meet. En waarin bewoners zich kunnen herkennen: het welzijnsdashboard. 

Vraag leidt tot leerstoel 

Wat 5 jaar geleden begon met de vraag van de bewoners uit Venserpolder leidde via het welzijnsdashboard tot een nieuwe leerstoel ‘economie van het welzijn’. De leerstoel maakt een verbinding tussen sociale wetenschap, economie en beleid. Die leerstoel wordt de komende 5 jaar door Nicky Pouw bekleed. “Met deze leerstoel kan ik me nu langer verbinden aan dit project en met het welzijn van bewoners in Amsterdam. Vooral in de buurten waar mensen het moeilijker hebben om in de samenleving mee te doen, waar het vertrouwen in de overheid laag is, waar zij minder toegang hebben tot de voorzieningen die er wél zijn of waar behoefte is aan hulp die er niet is. En ik kan me inzetten om de gemeente en organisaties mee te krijgen. En als de komende 5 jaar goede resultaten opleveren, wordt de leerstoel permanent.” 

Meer dan groei 

“Economie van het welzijn is meer dan alleen economische groei,” zegt Nicky Pouw. “Je kijkt dan niet alleen naar wat iets waard is in geld, maar ook naar de sociale en persoonlijke kanten van het leven van mensen. Dat heeft ook waarde, maar laat zich niet makkelijk in geld uitdrukken. Mensen maken niet alleen keuzes op basis van geld. Dat totale, inclusieve plaatje van hoe mensen welke keuzes maken en waarom, is ‘economie van het welzijn’.” 

“Maar voor het meten van dat economisch welzijn was nog geen instrument, waren er nog geen indicatoren. Die zijn er nu wel, volledig door bewoners uitgedacht en ingevuld: het welzijnsdashboard. Het dashboard weerspiegelt de kennis die bewoners hebben over hun leefsituatie. Waar zij in hun dagelijks leven tegenaan lopen, waar zij behoefte aan hebben en hoe zij beter kunnen meedoen in de samenleving. En de manier waarop wij het dashboard opzetten, garandeert ook dat bewoners die je normaal gesproken niet hoort, aan het woord komen.” 

Andere prioriteiten 

“De bewoners van Venserpolder vinden toegang tot gezonde voeding heel belangrijk. Gezond eten is duur en er is maar 1 supermarkt in de buurt. Is het mogelijk om in de eigen buurt voedsel te verbouwen als economische activiteit? Bewoners gaan kijken of dat kan, bijvoorbeeld in de buurttuinen. Dat kan dan in de buurt verkocht worden. Volgens de officiële data van de gemeente Amsterdam is onveiligheid een groot issue in de Venserpolder. Bewoners denken daar anders over. Zij zijn met andere zaken bezig zoals financiële stress en gebrek aan digitale vaardigheden.” 

Vertrouwen 

“De gemeente Amsterdam wil ongelijk investeren voor gelijke kansen. Dan zullen ambtenaren en andere beleidsmakers meer moeten durven werken vanuit de echte behoeftes van bewoners. En tegelijkertijd moet het vertrouwen tussen bewoners en overheid hersteld worden. Nu krijgt de overheid al snel ‘de schuld’ als er iets mis gaat in het leven van mensen. De welzijnsdashboarden zijn een goed hulpmiddel bij het herstellen van dat vertrouwen. Buurtplatforms en wijkallianties zijn eigenaar en zetten de dashboards in voor hun overleg met gemeente en andere organisaties in de buurt. Samen kijken ze wat belangrijk is, hoe een probleem het beste aangepakt kan worden en door wie. 

Zo wordt beleid gemaakt waar Amsterdammers echt iets aan hebben. Met mijn leerstoel kan ik mijn tijd en energie hier helemaal aan wijden en studenten opleiden om dit werk en ervaring op te doen. Ik heb nu een team van ongeveer 10 mensen die zich met welzijnseconomie, onderzoek in buurten het ontwikkelen van welzijnsdashboarden bezig houden.” De leerstoel wordt betaald door Masterplan Zuidoost, Nationaal Programma Samen Nieuw-West en de UvA. 

Internationale belangstelling 

Nicky: “In Nieuw-Zeeland, IJsland, Wales, Schotland, Finland en Canada wordt al gewerkt met de economie van het welzijn. Maar die landen werken niet met een welzijnsdashboard en ze zijn erg geïnteresseerd in dit nieuwe meet- en democratiseringsinstrument. Je kunt wel zeggen dat het welzijnsdashboard een exportproduct is. Vanuit Venserpolder naar buurten in Zuidoost en Nieuw-West en straks de grens over.” 

Welzijnsdashboard Amsterdam – Meten wat er toe doet 

Foto: Isaac Owusu 

Fotobijschrift: Nicky Pouw, hoogleraar Economie van het Welzijn en Gilma Laurence (Stichting SES) in Venserpolder